Głównej zawartości

Komunikat alertu

Strona internetowa zdrowiewciazy.pl wykorzystuje pliki cookies. Jeśli wyrażasz zgodę na używanie cookies, zostaną one zapisane w pamięci twojej przeglądarki. Użytkownicy strony mogą dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących plików cookies. Ustawienia te mogą zostać zmienione w taki sposób, aby blokować automatyczną obsługę plików cookies w ustawieniach przeglądarki internetowej bądź informować o ich każdorazowym zamieszczeniu w urządzeniu użytkownika strony. Czytaj więcej o naszej polityce cookies.

Niski poziom żelaza w ciąży

Żelazo jest niezwykle istotnym mikroelementem, ponieważ pełni kluczową rolę w produkcji erytrocytów w szpiku kostnym. Dzięki niemu organizm ma możliwość wytwarzania hemoglobiny, która transportuje tlen do komórek.

Pozytywny wpływ żelaza na zdrowie

Dodatkowo żelazo wpływa na metabolizm cholesterolu, sprzyja usuwaniu szkodliwych substancji z wątroby, bierze udział w reakcjach odpornościowych, wspomagając rozwój systemu immunologicznego płodu, dlatego szczególną uwagę powinny poświęcić mu kobiety w ciąży.

Zarówno niedobór, jak i nadmiar tego pierwiastka jest niekorzystny dla organizmu. Niedobór przyczynia się do wielu poważnych zaburzeń, takich jak: niedokrwistość, szybkie męczenie się, utrudnione zapamiętywanie, niska odporność zarówno ciężarnej, jak i dziecka, niska masa urodzeniowa noworodka, obniżenie wydolności motorycznej organizmu. Natomiast jego nadmiar powoduje wzrost produkcji wolnych rodników, co może być przyczyną zwiększenia ryzyka wystąpienia nowotworów lub choroby wieńcowej.

Spożywanie za dużych ilości żelaza w pokarmach może przyczyniać się także do ujawnienia choroby zwanej hemochromatozą. Żelazo odkłada się wówczas w postaci wolnej w różnych tkankach, powodując ich uszkodzenie. Zapotrzebowanie na ten pierwiastek u kobiet w okresie ciąży wzrasta aż trzykrotnie w celu zabezpieczenia dodatkowych potrzeb organizmu i wynosi 27 mg. Dlatego też należy pamiętać o zwiększeniu w codziennym jadłospisie ilości produktów, które są jego bogatym źródłem.

Żelazo w produktach żywnościowych

W żywności żelazo występuje w postaci hemowej, którego przyswajalność wynosi ok. 20% oraz w niehemowej, przyswajalnej w 5%. Produkty bogate w witaminę C zwiększają przyswajalność tego mikroelementu, dlatego warto zwrócić uwagę na łączenie na jednym talerzu produktów bogatych w żelazo z produktami bogatymi w witaminę C. Spożywanie naturalnych soków z owoców cytrusowych, czarnej porzeczki lub owoców dzikiej róży, zawierających znaczne ilości witaminy C, dodatkowo wpłynie korzystnie na przyswajalność żelaza. Podobne działanie ma sok z buraka czy herbata z pokrzywy, które oddziałują na produkcję czerwonych krwinek w organizmie.

Do produktów utrudniających wchłanianie żelaza zalicza się natomiast czarną herbatę oraz przetwory mleczne. Źródłem żelaza hemowego są produkty zwierzęce takie, jak: podroby, czerwone mięso (wołowina), drób, ryby, przetwory mięsne z krwią (kaszanka). Żelazo niehemowe znajduje się głównie w: żółtkach jaj, płatkach i otrębach pszennych oraz owsianych, morelach suszonych, szpinaku, jarmużu, natce pietruszki, suchych nasionach roślin strączkowych (fasola, groch, soja), sałacie, rukoli, orzechach, pestkach dyni, kaszy gryczanej, pieczywie z pełnego ziarna. Warto zwrócić uwagę, iż poza dostarczeniem do organizmu produktów bogatych w żelazo, nie wolno zapominać o ogólnych zasadach zdrowego odżywiania, propagowanych przez Instytut Żywności i Żywienia. Zasady te w prosty i czytelny sposób pozwalają na skomponowanie codziennego menu tak, aby nie tylko nie brakowało w nim żelaza, ale także innych cennych mikro i makroelementów oraz podstawowych składników odżywczych, którymi są węglowodany, białka i tłuszcze.

Bibliografia:

  • Jarosz M. Normy żywienia dla populacji polskiej. Nowelizacja. Instytut Żywności i Żywienia, Warszawa 2012.
  • Ciborowska H., Rudnicka A. Dietetyka. Żywienie zdrowego i chorego człowieka. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2010.
  • Szostak-Węgierek D., Cichocka A. Żywienie kobiet w ciąży. Porady lekarzy i dietetyków. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2005.

Fot.: © jarun011 - Fotolia.com